Otuz sual, hər birinə tam cavab.

Brifdən — tapşırıq haqqında qısa söhbətdən və ya məktubdan. Ondan sonra 3–5 gün ərzində arxitektura, mərhələlər və dəqiq smeta ilə qayıdırıq; bu mərhələ ödənişsizdir.

Biznesin nə ilə məşğul olduğunu, sistemdən kimin istifadə edəcəyini, hazırda nəyin əl ilə görüldüyünü və məlumatın harada saxlandığını. Xoşunuza gələn sistemlərin, bir də əsəbiləşdirənlərin nümunəsi hazır texniki tapşırıqdan çox işə yarayır. Qalanını suallarla özümüz çıxarırıq.

Layihəni bir məsul şəxs aparır, məktublara da o cavab verir. İcraçıların tərkibi mərhələyə görə dəyişir — dizayn, hazırlanma, testlər — sizin üçünsə giriş nöqtəsi dəyişmir.

Bəli. Görüşlərin çoxu onlayn keçir, demolar da video zəngdə olur, sənədləri elektron imza ilə imzalayırıq. Regionlardan olan müştəri ilə iş Bakıdakından yalnız görüşün saatı ilə fərqlənir.

Bəli, tələb olunarsa və brifdən əvvəl. Qiymətləndirmə mərhələsində NDA artıq qüvvədə olur.

Bir saata yalnız diapazon demək olar. 3–5 günə prosesi hissələrə ayırırıq, rolları və inteqrasiyaları sayırıq, asılı olduğunuz servislərin API-si olub-olmadığını yoxlayırıq. Bəzən elə burada aydın olur ki, API ümumiyyətlə yoxdur. Sonunda arxitektura, mərhələlər və sonradan geri çəkilmədiyimiz smeta alırsınız. Bu bir neçə gün həftələrə qənaət edir.

İşlək demo — açıb özünüz yoxlaya biləcəyiniz versiya. Sprint iki həftə çəkir.

Yeni tapşırıq ayrıca rəsmiləşdirilir: qiymətləndiririk, müddəti və qiyməti deyirik, qərarı siz verirsiniz. Razılaşdırılmış hissə isə nə yenidən yazılır, nə də bahalaşır.

Siz, demoda. Hazır o deməkdir ki, ssenari işlək versiyada başdan-sona keçir — developerin tiketi bağlaması hələ hazır demək deyil.

Bunu son gün yox, ən yaxın demoda deyirik. Sonra iki yol qalır: tarixi sürüşdürmək və ya həcmin bir hissəsini ikinci növbəyə keçirmək — seçim sizindir. Gizli təxirə salma olmur, çünki treker sizdədir və işin harada dayandığı oradan görünür.

«Sayt» sözünün arxasında həm bir həftəlik landing, həm də yarım illik platforma dayanır. Boşluqda deyilən qiymət bu iki tərəfdən birinə yalan olardı.

Rolların və hüquqların sayından, inteqrasiyaların sayından, köçürüləcək məlumatın həcmindən və hesabatların mürəkkəbliyindən. Ayrıca sətir mobillikdir: adaptiv veb bəs edir, yoxsa ayrıca tətbiq lazımdır. Hər xidmət səhifəsində bu «Qiymət nədən asılıdır» blokunda açılıb.

Razılaşdırılmış smeta dəyişmir. Yalnız həcmin üstünə sizin əlavə etdiyiniz bahalaşır, o da ayrıca rəsmiləşir — qiymətləndirmə ilə və sizin razılığınızla.

Manatla, bank köçürməsi ilə, rəsmi hesab-faktura əsasında. Ödəniş müqavilədə sabitlənmiş mərhələlərlə gedir: hər mərhələ baxa biləcəyiniz bir şeylə bitir və ondan sonra ödənilir. Qiymətləndirmə hesaba daxil deyil.

Bəli, bu normal gedişdir. Brifdə həcmi «buraxılışa lazımdır» və «sonra da olar» deyə ayırırıq — ikincisi çox vaxt siyahının yarısı çıxır.

Sizə. Repozitoriya ilk gündən sizin hesabınızda açılır, sonda təhvil verilmir. Əlinizə kod, sənədləşmə, deploy və geri qaytarma skriptləri üstəgəl bütün servislərə girişlər keçir.

Bəli, həm interfeys, həm də məlumatın özü. Axtarış, əlifba sırası və PDF hesabatlar «ə», «ğ», «ı», «İ» hərfləri ilə düzgün işləyir — bunu ayrıca testlə yoxlayırıq, çünki hazır kitabxanaların bir qismi məhz burada səhv edir. Lazım olsa interfeysi bir neçə dildə qururuq.

Tapşırığa görə və məhsulun nə qədər yaşayacağına görə. Bakıda bizdən sonra dəstəkləyə biləcək adam tapılmayan texnologiyanı götürmürük.

Repozitoriyanı və sənədləşməni onlara verirsiniz — hər ikisi onsuz da sizdədir. Girişləri özümüzdə saxlamırıq, layihənin ötürülməsinə görə pul da almırıq.

Sizin adınıza rəsmiləşdirilmiş infrastrukturda: sizin serverinizdə, provayderdə sizin hesabınızda, sizin domeninizdə.

Arxitekturanın və məlumat modelinin təsviri, API arayışı, admin üçün təlimat, tipik əməliyyatlar barədə qısa videolar. Ayrıca deploy və geri qaytarma skriptləri — buraxılış səhv gedərsə nə etmək lazım olduğunun izahı ilə.

Monitorinq, səhvlərin düzəldilməsi və xırda düzəlişlər — buraxılışdan sonra üç ay, ödənişsiz. Səhv o deməkdir ki, sistem texniki tapşırıqda yazıldığı kimi işləmir. Yeni funksiya səhv sayılmır və ayrıca qiymətləndirilir. Zəmanət buraxılış günü başlayır.

Zəmanət üç ay çəkir və səhvləri örtür. Dəstək isə inkişaf paketidir: yeni funksiyalar, prosesdəki dəyişikliklər, planlı yeniləmələr. Zəmanət bitəndən sonra başlayır və ayrıca ödənilir.

Monitorinq bildirişi sizə yox, bizə göndərir. Zəmanətli üç ayda reaksiya verib düzəldirik, sonrası isə dəstək paketinin şərtləri ilə gedir.

Buraxılışdan əvvəl komanda ilə təlim keçirik və admin üçün təlimat veririk. Tipik əməliyyatlar — sifariş yaratmaq, hesabat çıxarmaq, istifadəçi əlavə etmək — qısa videolarla göstərilir. Yeni əməkdaş işə gələndə həmin materiallar sizdə qalır, bizi yenidən çağırmağa ehtiyac olmur.

Siz, birbaşa provayderə. Hostinqi yenidən satmırıq və üstünə əlavə qoymuruq — hesab sizə gəlir, giriş sizdə qalır.

Tapşırıq hazır qutu ilə bağlananda və sıfırdan hazırlanma özünü ödəməyəndə — bu brifdə görünür, biz də düzünü deyirik. Proses hər ay dəyişəndə də götürmürük: sistem dünənki sxemi betonlayacaq. Bir də bizim təcrübəmiz olmayan sahədən tapşırıq gələndə.

Xeyr — sabit həcmi və mərhələlərlə ödənişi olan müqavilə ilə işləyirik.

Götürürük, əgər bu bitmiş bir parçadırsa: bir inteqrasiya, bir forma, bir hesabat. Yad kodda bir-iki saatlıq düzəliş bizim format deyil, bunu da brifdə dərhal deyirik.

Bəli. Kodun və arxitekturanın auditini keçirib yazılı nəticə veririk: nə işləyir, nəyi yenidən yazmaq lazımdır, nə çatmır. Audit sizi komanda dəyişməyə borclu etmir; bəzən nəticə elə odur ki, heç kimi dəyişmək lazım deyil.